Bewoning begon duizenden jaren eerder
Wie de geschiedenis van L'Alqueria d'Asnar wil begrijpen, moet veel verder teruggaan dan de oorsprong van het huidige dorp. Lange tijd werd de geschiedenis vooral verteld vanaf de islamitische periode, maar archeologisch onderzoek heeft aangetoond dat mensen duizenden jaren eerder al in dit deel van de vallei van de Serpis leefden. Binnen het grondgebied van L'Alqueria d'Asnar ligt namelijk de archeologische vindplaats Niuet, een nederzetting uit het derde millennium voor Christus.
Niuet is voor archeologen een belangrijke vindplaats omdat zij inzicht geeft in de manier waarop landbouwgemeenschappen ongeveer vijfduizend jaar geleden in de valleien rond de huidige Alcoy en Cocentaina leefden. Opgravingen hebben informatie opgeleverd over woningen, gebruiksvoorwerpen, landbouw, veeteelt, voedselvoorziening en de natuurlijke omgeving waarin deze mensen leefden. Het gebied rond de Serpis was dus al lang vóór Romeinen, islamitische bewoners en christelijke heren een aantrekkelijk landschap voor menselijke bewoning.
Dat betekent overigens niet dat het huidige L'Alqueria d'Asnar rechtstreeks kan worden beschouwd als een dorp dat vijfduizend jaar onafgebroken heeft bestaan. Tussen de prehistorische nederzetting Niuet en het middeleeuwse dorp liggen duizenden jaren waarin bewoning, landgebruik en nederzettingspatronen veranderden. De archeologische vondsten laten vooral zien dat de vruchtbare vallei en de aanwezigheid van water al zeer vroeg mensen aantrokken.
De ligging verklaart veel. De Serpis en zijn zijwateren boden water, terwijl de vlakkere delen van de vallei geschikt waren voor landbouw en veeteelt. De omliggende bergen leverden hout, jachtmogelijkheden en natuurlijke grondstoffen. Precies die combinatie van water, vruchtbare grond en beschutting zou ook duizenden jaren later bepalend blijven voor de ontwikkeling van L'Alqueria d'Asnar.
Van Ràfol Blanc naar Asnar
De directe wortels van het huidige dorp liggen wel in de middeleeuwen. Het gebied maakte tijdens de islamitische periode deel uit van Al-Andalus en kende kleine agrarische nederzettingen die gebruikmaakten van landbouwgrond, bronnen en irrigatiesystemen. Het woord alqueria is afgeleid van het Arabische al-qarya en verwijst naar een klein dorp, gehucht of landelijke nederzetting. Het is een begrip dat op veel plaatsen in Valencia nog in historische plaatsnamen voorkomt.
In zulke nederzettingen leefden boerenfamilies relatief dicht bij hun akkers en waterbronnen. Het landschap bestond uit landbouwterrassen, paden en kleine waterwerken. De precieze gewassen veranderden door de eeuwen heen, maar graan, olijven, fruit, groenten en later amandelen speelden een belangrijke rol in het agrarische landschap van El Comtat.
Bijzonder is dat L'Alqueria d'Asnar in historische documenten verschillende namen heeft gehad. Een oude naam van de plaats was Ràfol Blanc. Die naam komt nog voor in historische documenten uit de late middeleeuwen en bleef zelfs in de zeventiende eeuw in gebruik.
Vanaf ten minste de zestiende eeuw duikt daarnaast de naam L'Alqueria de Ferris op. Die naam houdt verband met de familie Ferris uit Cocentaina, die eigenaar van de plaats was. Het is een mooi voorbeeld van de manier waarop kleine heerlijkheden en landgoederen in het Valenciaanse binnenland vaak van naam veranderden wanneer bezit en bestuurlijke verhoudingen veranderden.
Na de uitwijzing van de moriscos en de daaropvolgende herbevolking raakte de familie Asnar nauw met de plaats verbonden. Al in 1622 verschijnt in documenten de vorm Alqueria de Aznar. Later werd de naam aangepast aan de Valenciaanse uitspraak en spelling. In documenten uit 1654 wordt al Alqueria de Asnar aangetroffen en in de achttiende eeuw verschijnt ook de vorm L'Alqueria d'Asnar, vrijwel gelijk aan de huidige officiële naam.
Opmerkelijk is dat de oudere en nieuwere namen enige tijd naast elkaar bleven bestaan. In de herbevolkingsakte van 1626 wordt bijvoorbeeld nog naar Ràfol Blanc verwezen, terwijl de naam van de familie Asnar in dezelfde periode al verbonden was met het dorp. Geschiedenis verloopt zelden zo netjes dat op één dag een oude naam verdwijnt en een nieuwe wordt ingevoerd.
Moriscos, uitwijzing en herbevolking
De dertiende eeuw betekende voor het gebied een grote politieke verandering. Tijdens de uitbreiding van de Kroon van Aragón onder koning Jaume I kwamen grote delen van het huidige Valenciaanse grondgebied onder christelijk gezag. Dat betekende echter niet dat de islamitische bevolking onmiddellijk verdween. Veel moslims bleven nog eeuwenlang in de dorpen wonen en landbouw bedrijven, nu onder christelijke machthebbers.
De bestuurlijke verhoudingen veranderden sterk. Land en rechten kwamen in handen van adellijke families en andere heren. L'Alqueria d'Asnar functioneerde als een señorío, in het Nederlands het best te vergelijken met een heerlijkheid. Een lokale heer kon rechten hebben op grond, belastingen en bestuur. Bewoners moesten zich houden aan voorwaarden die tegenwoordig moeilijk voorstelbaar zijn, maar destijds heel normaal waren binnen het feodale systeem.
De islamitische bevolking werd na gedwongen bekeringen tot het christendom aangeduid als moriscos. Dat waren dus geen nieuw aangekomen moslims, maar afstammelingen van de oorspronkelijke islamitische bevolking die officieel christelijk waren geworden. Ondanks hun bekering bleven zij door kroon en kerk met groot wantrouwen worden bekeken.
Voor de dorpen van het huidige Alicante was dat bijzonder belangrijk. In delen van El Comtat, de Marina Alta en andere bergachtige gebieden vormden moriscos een aanzienlijk deel van de landbouwbevolking. Zij beschikten over lokale kennis van grond, water, terrassen en gewassen die gedurende generaties was opgebouwd.
In 1609 besloot koning Filips III de moriscos uit Spanje te verdrijven. Voor de Valenciaanse gebieden waren de gevolgen enorm. In L'Alqueria d'Asnar telde men op dat moment volgens historische gegevens veertien moriscofamilies, samen ongeveer 63 inwoners. Voor een nederzetting van deze omvang betekende hun vertrek een ingrijpende demografische breuk.
De uitwijzing betekende niet alleen dat huizen leeg kwamen te staan. Ook landbouwgrond verloor arbeidskrachten, terwijl onderhoud van terrassen, paden en waterwerken opnieuw moest worden georganiseerd. Voor landeigenaren ontstond daarom een groot praktisch probleem: zonder bewoners leverde het land nauwelijks inkomsten op.
De oplossing was herbevolking. Op 31 maart 1626 werd voor Ràfol Blanc een nieuwe carta pobla uitgevaardigd. Een carta pobla, letterlijk een bevolkings- of vestigingsakte, was een document waarin werd vastgelegd onder welke voorwaarden nieuwe bewoners zich mochten vestigen. Daarin konden rechten en plichten staan over landgebruik, belastingen, woningen en verplichtingen tegenover de heer.
Deze herbevolking vormde de basis voor de gemeenschap die zich in de zeventiende eeuw opnieuw ontwikkelde. L'Alqueria d'Asnar bleef klein, maar verdween niet. Juist dat herstel na 1609 vormt een belangrijk onderdeel van de geschiedenis van veel dorpen in het binnenland van Alicante.
Kerk, landbouw en heerlijkheid
De parochie van Sant Miquel Arcàngel is ouder dan de uitwijzing van de moriscos. Volgens de toeristische documentatie van de gemeente werd de parochie tussen 1570 en 1580 opgericht onder de bescherming van de aartsengel Michaël. Daarbij wordt Francisco Aznar genoemd als initiatiefnemer.
Dat is een interessant detail, omdat het laat zien dat de naam Asnar al vóór de formele herbevolking van 1626 in de lokale geschiedenis voorkomt. Het toont tegelijkertijd hoe ingewikkeld de opeenvolging van eigendom, namen en machtsverhoudingen in kleine heerlijkheden kon zijn.
Voor bewoners was de parochie veel meer dan alleen een plaats voor de zondagse mis. Doop, huwelijk, overlijden, processies en feesten werden rond de kerk georganiseerd. In een tijd zonder moderne gemeentelijke voorzieningen was de parochie bovendien een van de instellingen waar gebeurtenissen en families werden geregistreerd.
De huidige kerk van Sant Miquel Arcàngel vormt nog altijd een van de herkenningspunten van het dorp. Vooral de met tegels beklede klokkentoren valt op. De lokale toeristische informatie vermeldt dat deze toren traditioneel wordt toegeschreven aan een leerling van Antoni Gaudí. Omdat de naam van die ontwerper niet wordt genoemd, is het verstandig dit als een lokale toeschrijving te zien en niet als een rechtstreeks werk van Gaudí zelf.
In de zeventiende eeuw veranderden ook de bestuurlijke verhoudingen opnieuw. Historische documenten uit 1697 laten zien dat de inwoners afspraken maakten met de graaf van Cocentaina en verwijzen naar Josep Asnar als voormalige heer van Ràfol Blanc. Daarmee werd de band tussen L'Alqueria d'Asnar en het grotere machtsgebied rond Cocentaina opnieuw zichtbaar.
Door de zeventiende en achttiende eeuw bleef landbouw de economische basis. Olijven, graan, amandelen, wijngaarden en andere gewassen bepaalden het landschap en het ritme van het jaar. Oogsten waren afhankelijk van regen, beschikbare arbeidskrachten en de mogelijkheid om water efficiënt te gebruiken.
Het landschap dat bezoekers tegenwoordig als mooi en natuurlijk ervaren, is voor een belangrijk deel juist door eeuwen menselijke arbeid gevormd. Stenen terrassen hielden grond tegen op hellingen, landbouwpaden verbonden percelen en kleine waterwerken hielpen om het beschikbare water zo nuttig mogelijk te gebruiken.
Ook grotere politieke gebeurtenissen bereikten het dorp indirect. Oorlogen zoals de Spaanse Successieoorlog aan het begin van de achttiende eeuw hadden gevolgen voor de hele Valenciaanse regio. Voor kleine landbouwgemeenschappen konden oorlogen en politieke onrust leiden tot extra belastingen, tekorten en onzekerheid, ook wanneer er in het dorp zelf geen grote veldslag werd geleverd.
Tegen het einde van de achttiende eeuw verschijnt L'Alqueria d'Asnar duidelijk in beschrijvingen van het Koninkrijk Valencia. De bekende natuuronderzoeker Antonio José Cavanilles vermeldde de plaats in zijn werk uit 1795 en sprak over ongeveer veertig huishoudens. Dat laat zien dat het dorp na de ontvolking van 1609 opnieuw een stabiele kleine gemeenschap was geworden.
Papier veranderde het dorp
De grootste economische verandering kwam niet van een nieuw landbouwgewas, maar van papier. Terwijl Alcoy in de negentiende eeuw uitgroeide tot een van de belangrijkste industriële steden van Spanje, verspreidde een deel van de industriële bedrijvigheid zich over de omliggende vallei. Waterkracht, beschikbare arbeidskrachten en de bestaande kennis van papierproductie maakten de streek daarvoor geschikt.
L'Alqueria d'Asnar ontwikkelde een opvallend sterke band met de papierindustrie. Volgens de gemeente is de economische geschiedenis van het dorp gedurende ongeveer de laatste anderhalve eeuw nauw verbonden geweest met de productie van papier. Daarmee onderscheidt het zich van veel andere kleine gemeenten in El Comtat, waar landbouw veel langer vrijwel de enige economische basis bleef.
De naam die in het dorp nog altijd het sterkst met die geschiedenis wordt verbonden is Bambú. In L'Alqueria d'Asnar werd het bekende Bambú-vloeitjespapier geproduceerd. Voor verschillende generaties inwoners betekende de papierfabriek werk en bestaanszekerheid en trok zij werknemers uit de directe omgeving aan.
De ontwikkeling van het dorp raakte in de twintigste eeuw nauw verbonden met Papeleras Reunidas. Dat grote papierbedrijf had verschillende productielocaties in de streek rond Alcoy en speelde een belangrijke rol binnen de Spaanse papierindustrie. De Bambú-fabriek in L'Alqueria d'Asnar werd daarmee onderdeel van een veel groter industrieel netwerk.
De invloed van de fabriek ging verder dan salarissen alleen. Industrie veranderde het dagelijkse ritme. Waar landbouw afhankelijk was van seizoenen en daglicht, draaide fabriekswerk om werktijden, productie en loon. Gezinnen hoefden daardoor niet langer uitsluitend van eigen grond of agrarisch dagwerk te leven.
Ook de sociale structuur veranderde. Arbeiders, administratief personeel, technici en ondernemers kwamen naast boeren en ambachtslieden te staan. Het kleine L'Alqueria d'Asnar kreeg zo een opvallend industrieel karakter dat nog altijd zichtbaar is in de bebouwing en het collectieve geheugen van het dorp.
Een mooi overblijfsel daarvan is het huidige gemeentehuis. Volgens de gemeentelijke toeristische informatie was het gebouw vroeger de residentie van de eigenaren van Bambú. Een gebouw dat ooit verbonden was met particulier industrieel bezit kreeg daarmee later een openbare functie voor de hele dorpsgemeenschap.
Ook bij El Terrer is die geschiedenis nog zichtbaar. Dit huidige recreatiegebied langs de Serpis ligt in de voormalige tuinen van de Bambú-fabriek. Zo zijn industriële geschiedenis, natuur en hedendaagse recreatie op één plek met elkaar verbonden.
Groei en krimp in twintigste eeuw
De twintigste eeuw verliep voor L'Alqueria d'Asnar anders dan je misschien verwacht van een klein dorp in het Spaanse binnenland. Veel plattelandsgemeenten verloren al vroeg grote aantallen inwoners, maar de historische bevolkingscijfers laten zien dat L'Alqueria d'Asnar gedurende een groot deel van de eeuw juist groeide. De papierindustrie speelde daarbij waarschijnlijk een belangrijke rol, al kan de bevolkingsontwikkeling nooit uitsluitend aan één bedrijf worden toegeschreven.
Volgens de historische volkstellingen van het Spaanse statistiekbureau INE telde de gemeente in 1930 ongeveer 383 inwoners volgens de toenmalige categorie van de wettelijke bevolking. In 1940 waren dat er ongeveer 454, in 1950 circa 494 en in 1960 ongeveer 537. In 1970 werd een niveau van rond de 549 inwoners bereikt.
Dat betekent dat de periode direct na de Spaanse Burgeroorlog niet eenvoudig kan worden omschreven als een tijd waarin het dorp leegliep. Ondanks de moeilijke economische en politieke omstandigheden van de naoorlogse dictatuur nam het geregistreerde inwonertal in L'Alqueria d'Asnar juist toe.
De Spaanse Burgeroorlog van 1936 tot 1939 liet uiteraard ook in kleine dorpen gevolgen achter. L'Alqueria d'Asnar was geen bekend groot slagveld, maar inwoners kregen net als elders te maken met politieke spanningen, tekorten en de onzekerheid van oorlog en dictatuur. Families in een kleine gemeenschap konden elkaar bovendien nauwelijks ontlopen, waardoor politieke verdeeldheid nog lang voelbaar kon blijven.
Vanaf de jaren zestig veranderde Spanje snel. Industrialisering, betere wegen, de groei van steden en de opkomst van toerisme aan de Costa Blanca boden jongeren steeds meer mogelijkheden buiten hun geboortedorp. Alcoy, Alicante, Valencia en de kust trokken werknemers aan en ook emigratie naar andere Europese landen werd voor Spaanse gezinnen een manier om hun levensstandaard te verbeteren.
De grote bevolkingsdaling in L'Alqueria d'Asnar werd vooral vanaf de jaren zeventig zichtbaar. De historische INE-reeks laat zien dat het aantal inwoners tussen 1970 en 1981 sterk terugliep. Rond 1991 telde de gemeente nog ongeveer 408 inwoners. Dat was een duidelijke verandering na decennia van groei.
Die terugval viel samen met een periode waarin de traditionele papierindustrie ingrijpend veranderde. De ontwikkeling van Papeleras Reunidas en de Bambú-productie had het dorp lange tijd ondersteund, maar deze industriële fase liep uiteindelijk af. Volgens de gemeentelijke geschiedenis sloot Papeleras Reunidas in 1982.
Het zou te eenvoudig zijn om de hele bevolkingsdaling uitsluitend aan die sluiting toe te schrijven. De landelijke trek naar steden, veranderende gezinsgrootte, mobiliteit en nieuwe werkmogelijkheden speelden eveneens mee. Wel is duidelijk dat industrie en bevolkingsontwikkeling in L'Alqueria d'Asnar veel sterker met elkaar waren verbonden dan in veel andere kleine bergdorpen.
Papierindustrie bleef in het dorp
Het einde van Papeleras Reunidas betekende opmerkelijk genoeg niet het einde van papierproductie in L'Alqueria d'Asnar. De industriële traditie bleef bestaan en ontwikkelde zich verder. Daarmee is papier geen historisch hoofdstuk dat alleen in oude foto's terug te vinden is, maar nog altijd onderdeel van de plaatselijke economie.
Vandaag bevindt zich in L'Alqueria d'Asnar de papierfabriek Hinojosa Paper Alquería. De fabriek produceert gerecycled papier en vormt een belangrijke industriële activiteit in een gemeente met slechts enkele honderden inwoners. Dat geeft L'Alqueria d'Asnar een bijzonder profiel: geografisch en sociaal is het een klein dorp, economisch is er tegelijkertijd een moderne industriële productie aanwezig.
In juni 2026 presenteerde Hinojosa een moderniseringsproject waarin meer dan 36 miljoen euro is geïnvesteerd. Daarbij werd de productiecapaciteit met ongeveer twintig procent vergroot tot circa 128.000 ton gerecycled papier per jaar. Ook werd een systeem ingevoerd waarmee reststoffen uit het productieproces worden gebruikt voor energieopwekking voor eigen gebruik.
Voor de geschiedenis van L'Alqueria d'Asnar is dat bijzonder. Een economische activiteit die in de negentiende eeuw mede vorm gaf aan het dorp, speelt in de eenentwintigste eeuw nog altijd een rol, zij het met totaal andere technologie, milieueisen en productiemethoden.
Wie door L'Alqueria d'Asnar loopt, ziet daarom een combinatie die niet direct past bij het stereotype beeld van een dorp in het binnenland van Alicante. Aan de ene kant liggen de Serpis, oude landbouwgronden, olijfbomen en een compacte historische kern. Aan de andere kant is er een industriële traditie die tot vandaag is blijven bestaan.
Erfgoed houdt geschiedenis zichtbaar
In de moderne tijd is meer aandacht ontstaan voor het bewaren en zichtbaar maken van de eigen geschiedenis. Dat is belangrijk in een dorp als L'Alqueria d'Asnar, omdat historische betekenis hier niet voornamelijk wordt vertegenwoordigd door één enorm kasteel of beroemd paleis. Het erfgoed zit verspreid door het dorp en landschap.
De historische kern, de kerk van Sant Miquel Arcàngel, de opvallende betegelde klokkentoren, de voormalige Bambú-locaties, oude woningen, waterpunten, landbouwterrassen en de omgeving van de Serpis vertellen ieder een deel van hetzelfde verhaal.
Ook het industriële erfgoed krijgt daarbij steeds meer betekenis. Wat enkele tientallen jaren geleden vooral een gewone fabriek of werkplek was, is inmiddels onderdeel van het collectieve geheugen. Oudere inwoners herinneren zich de werknemers, geluiden en dagelijkse routines rond de papierproductie, terwijl jongere generaties de gebouwen vooral als erfgoed leren kennen.
De naam Ràfol Blanc is evenmin helemaal uit het dorp verdwenen. De historische benaming leeft bijvoorbeeld voort in de naam van de basisschool, Aulari Ràfol Blanc. Zo is een middeleeuwse plaatsnaam nog altijd aanwezig in het dagelijkse leven van kinderen die eeuwen later in hetzelfde dorp opgroeien.
Ook de jaarlijkse feesten rond Sant Miquel Arcàngel verbinden verleden en heden. Religieuze traditie, muziek, straatactiviteiten en gemeenschapsgevoel komen er samen. Voor buitenstaanders zijn dorpsfeesten misschien vooral gezellig, maar voor kleine gemeenschappen vervullen ze ook een historische functie: ze brengen bewoners, voormalige inwoners en families opnieuw bij elkaar.
De omgeving draagt eveneens geschiedenis. De Serpis was achtereenvolgens belangrijk voor landbouw, waterbeheer en industrie en is tegenwoordig ook een plaats voor natuur en recreatie. Bij El Terrer en Font de la Pedra zie je hoe landschap dat ooit vooral praktisch werd gebruikt nu ook wordt gewaardeerd om rust en natuur.
Een gemeente met lange geschiedenis
De ontwikkeling van L'Alqueria d'Asnar tot de huidige zelfstandige gemeente vond plaats binnen de bredere veranderingen van Spanje in de negentiende en twintigste eeuw. De feodale heerlijkheden verdwenen en moderne gemeenten met eigen besturen namen hun plaats in. Dat L'Alqueria d'Asnar ondanks zijn geringe oppervlakte zelfstandig bleef, is opmerkelijk.
De gemeente heeft namelijk een oppervlakte van slechts iets meer dan één vierkante kilometer en is daarmee de kleinste gemeente van de provincie Alicante. Toch komt L'Alqueria d'Asnar vanaf de eerste landelijke volkstellingen van de negentiende eeuw als afzonderlijke gemeente in de Spaanse statistieken voor.
De bevolkingsgeschiedenis laat tegelijkertijd zien hoe veerkrachtig het dorp is geweest. Na de uitwijzing van vrijwel de gehele bevolking in 1609 kwam er een nieuwe gemeenschap. Na eeuwen landbouw bood industrie nieuwe werkgelegenheid. Na de bevolkingsdaling in de late twintigste eeuw begon het inwonertal later weer te herstellen.
Volgens de meest recente officiële bevolkingscijfers telde L'Alqueria d'Asnar in 2025 519 inwoners. Daarmee ligt het inwonertal opnieuw dicht bij het niveau dat het dorp in de jaren zestig en zeventig van de twintigste eeuw bereikte.
Dat betekent niet dat het dorp hetzelfde is gebleven. Gezinnen zijn kleiner, mensen werken vaker buiten de gemeente, auto's en internet hebben afstanden veranderd en nieuwe inwoners komen soms uit andere delen van Spanje of uit het buitenland. Maar de schaal van het dorp is nog altijd klein genoeg om het historische gemeenschapsgevoel herkenbaar te houden.
Meer over L'Alqueria d'Asnar
Wie vandaag door L'Alqueria d'Asnar wandelt, ziet niet meteen alle historische lagen. Er staan geen grote borden bij iedere gevel en veel plekken lijken op het eerste gezicht gewoon onderdeel van het dagelijkse dorp. Juist daarom helpt kennis van de geschiedenis om anders te kijken.
De prehistorische vindplaats Niuet laat zien dat het gebied al ongeveer vijfduizend jaar geleden aantrekkelijk was voor landbouwgemeenschappen. Ràfol Blanc en L'Alqueria de Ferris herinneren aan middeleeuwse en vroegmoderne machtsverhoudingen. De naam Asnar vertelt over nieuwe heren en de herbevolking na 1609. Sant Miquel verwijst naar eeuwen religieuze en sociale geschiedenis, terwijl Bambú en de huidige papierfabriek laten zien hoe industrie het dorp veranderde.
Wie meer wil lezen over het dorp en zijn omgeving, kan op MijnAlicante.nl ook kijken naar de algemene informatie over L'Alqueria d'Asnar, de natuur rond L'Alqueria d'Asnar, bezienswaardigheden en activiteiten in L'Alqueria d'Asnar en wonen in L'Alqueria d'Asnar. Samen geven deze onderwerpen een completer beeld van het dorp, de Serpisvallei en het leven in El Comtat.
Klein dorp met groot verleden
L'Alqueria d'Asnar bewijst dat een kleine plaats geen kleine geschiedenis hoeft te hebben. Het verhaal begint niet bij de moderne gemeente en zelfs niet bij de middeleeuwse alqueria, maar bij mensen die duizenden jaren geleden al landbouw bedreven in de vallei van de Serpis.
Daarna volgden islamitische landbouwgemeenschappen, Ràfol Blanc, de familie Ferris, christelijke heren, moriscos, de dramatische uitwijzing van 1609 en de herbevolking van 1626. De familie Asnar liet haar naam uiteindelijk definitief achter in de plaatsnaam. Landbouw en kerk bepaalden eeuwenlang het dorpsleven, totdat papierproductie vanaf de industriële periode een tweede economische pijler werd.
Ook de twintigste eeuw bleek minder eenvoudig dan het bekende verhaal van een langzaam leeglopend Spaans bergdorp. L'Alqueria d'Asnar groeide decennialang dankzij de combinatie van industrie en regionale werkgelegenheid, verloor later inwoners en wist zich daarna opnieuw te herstellen.
Misschien is juist die voortdurende aanpassing de rode draad door de geschiedenis van L'Alqueria d'Asnar. De samenleving veranderde, machthebbers kwamen en gingen, inwoners werden verdreven en nieuwe families vestigden zich, landbouw maakte deels plaats voor industrie en oude fabrieksterreinen kregen nieuwe functies. Toch bleef op vrijwel dezelfde plek een gemeenschap bestaan.
Voor Nederlanders en Belgen die het binnenland van Alicante willen ontdekken, maakt dat L'Alqueria d'Asnar interessanter dan zijn geringe omvang doet vermoeden. Wie alleen door het dorp rijdt, ziet een kleine gemeente tussen Muro de Alcoy en Cocentaina. Wie de geschiedenis kent, ziet een landschap waarin prehistorie, islamitisch verleden, Valenciaanse dorpscultuur en industriële ontwikkeling allemaal hun sporen hebben achtergelaten.
Het is daarmee ook een mooi voorbeeld voor mensen die overwegen te wonen in Alicante of te emigreren naar Spanje en bewust verder kijken dan de kust. Het huidige rustige dorpsleven is niet uit het niets ontstaan, maar het resultaat van duizenden jaren menselijke aanwezigheid en eeuwen van verandering. Juist die historische gelaagdheid geeft L'Alqueria d'Asnar zijn eigen karakter binnen El Comtat.
Dit artikel is voor het laatst bijgewerkt op 12 augustus 2026.