Aan de noordwestelijke kant van de provincie Alicante, waar een open vlakte wordt omringd door bergketens, ligt de rustige gemeente Salinas. Het dorp behoort tot de streek Alt Vinalopó en telt volgens de officiële bevolkingscijfers over 2025 1.822 inwoners. Daarmee is Salinas klein genoeg om zijn overzichtelijke dorpskarakter te behouden, maar groot genoeg voor een eigen gemeentehuis, basisschool, apotheek, medisch zorgpunt en verschillende dagelijkse voorzieningen.
Salinas ligt niet aan zee en heeft nauwelijks iets gemeen met de drukke badplaatsen van de Costa Blanca. Hier geen boulevard, rijen appartementen of horeca die vooral op vakantiegangers is gericht. Het landschap wordt bepaald door landbouwgrond, de voormalige zoutlagune en bergen die het dorp aan verschillende kanten omsluiten. Voor Nederlanders en Belgen die het binnenland van Alicante willen leren kennen of overwegen om hier te gaan wonen, laat Salinas daardoor een heel andere kant van de provincie zien.
De dorpskern ligt op ongeveer 493 meter boven zeeniveau. De gemeente beslaat 61,9 vierkante kilometer en is daarmee aanzienlijk groter dan de compacte bebouwing doet vermoeden. Buiten het centrum liggen landbouwpercelen, vrijstaande woningen, kleine woongebieden en landelijke wegen die richting de lagune en de omliggende bergen lopen. De meeste inwoners wonen echter in of dicht bij de centrale dorpskern.
De ligging zorgt voor een duidelijker binnenlandklimaat dan aan de kust. Zomers kunnen heet en droog zijn, maar na zonsondergang koelt het vaak sterker af. De winters zijn merkbaar kouder dan in Alicante-stad, Torrevieja of Benidorm en nachtvorst is niet uitgesloten. De seizoenen zijn daardoor beter voelbaar, niet alleen in de temperatuur, maar ook in de landbouw en de kleuren van het landschap.
Bergdorp in open bekken
Salinas ligt in een zogenoemd endoreïsch bekken. Dat moeilijke geografische woord betekent dat regenwater niet via een rivier naar zee wordt afgevoerd, maar in het laagste deel van het landschap samenkomt. In dit geval is dat de Laguna de Salinas, de zoute lagune waaraan het dorp zijn naam dankt.
De vlakte rond Salinas voelt bijna als een natuurlijk amfitheater. Aan verschillende kanten wordt het uitzicht begrensd door de Sierra de Salinas, de Sierra de la Umbría, de Sierra de Camara, de Sierra de Cabrera en het berggebied rond Rincón de Don Pedro. Deze bergen vormen samen geen volledig gesloten muur, maar geven het dorp wel een beschutte en herkenbare ligging.
Dat landschap is vooral goed zichtbaar wanneer je Salinas via de regionale wegen nadert. De bebouwing van plaatsen als Elda, Petrer, Sax en Villena maakt geleidelijk plaats voor open akkers, amandelbomen en droge hellingen. De kerktoren en de lichte gevels van de dorpskern verschijnen vervolgens als een compact geheel in de vlakte.
De gemeente ligt op korte afstand van verschillende grotere plaatsen. Sax ligt ten oosten van Salinas, Villena ten noorden en Monóvar aan de zuidoostelijke kant. Elda en Petrer vormen samen een groter stedelijk gebied waar inwoners terechtkunnen voor uitgebreide winkels, ziekenhuizen, werk en andere voorzieningen. Daardoor voelt Salinas landelijk en rustig, zonder dat het volledig geïsoleerd ligt.
Voor dagelijkse verplaatsingen is een eigen auto wel bijna onmisbaar. Het openbaar vervoer is beperkter dan aan de kust en de afstanden tussen woningen in het buitengebied, winkels en omliggende plaatsen zijn te groot om alles gemakkelijk lopend of met de fiets te doen. Wie nadenkt over wonen in Salinas, moet die afhankelijkheid van de auto daarom serieus meewegen.
Dorp met oude wortels
De geschiedenis van Salinas begon niet bij de huidige dorpskern. Archeologische vindplaatsen als El Puntal en La Molineta tonen aan dat mensen zich al in de Iberische periode rond de lagune vestigden. De aanwezigheid van water, zout en vruchtbare grond maakte het gebied aantrekkelijk voor landbouw, bewoning en handel.
Later waren ook de Romeinen in deze omgeving actief. In de middeleeuwen ontstond een islamitische nederzetting met verdedigingswerken en een toren. Resten daarvan zijn teruggevonden in het gebied dat tegenwoordig Lugar Viejo wordt genoemd, letterlijk de oude plaats. Hier lag het vroegere Salinas voordat een natuurramp het dorp dwong te verhuizen.
Op 30 oktober 1751 zorgden hevige regenbuien ervoor dat de lagune overstroomde. Het water bereikte de toenmalige nederzetting en richtte zoveel schade aan dat de bewoners hun huizen moesten verlaten. Met hulp van de graaf van Puñonrostro werd ongeveer een kilometer verderop een nieuwe dorpskern aangelegd.
Binnen enkele jaren verrezen daar woningen, een gemeentehuis, een kerk, een herberg en andere gebouwen die nodig waren om het dagelijkse leven opnieuw op te bouwen. Het huidige centrum van Salinas is daardoor niet organisch rond de oudste nederzetting gegroeid, maar ontstond grotendeels als gevolg van deze gedwongen verhuizing in de achttiende eeuw.
Het hart van het nieuwe dorp werd de Plaza de España. Aan dit plein staan het gemeentehuis en de parochiekerk van San Antonio Abad. De kerk op de eerste afbeelding is herkenbaar aan haar klokkentoren, lichte gevel en koepel met geglazuurde dakpannen. Het gebouw is officieel aangemerkt als erfgoed van lokaal belang.
San Antonio Abad, in Nederland en België vaak Sint-Antonius-Abt genoemd, heeft een belangrijke plaats in het religieuze leven van Salinas. Zijn feest wordt in januari gevierd met onder meer een mis, de zegening van dieren, muziek en de traditionele verdeling van broodjes. De bekendste grote feesten van het dorp zijn echter opgedragen aan de Virgen del Rosario, Onze-Lieve-Vrouw van de Rozenkrans.
De relatie tussen het oude en nieuwe Salinas blijft zichtbaar. De huidige dorpskern vertelt het verhaal van de herbouw, terwijl Lugar Viejo en de archeologische vindplaatsen herinneren aan de eeuwen die daaraan voorafgingen. Salinas is daardoor niet alleen een rustig dorp, maar ook een plaats die letterlijk opnieuw moest beginnen.
Lagune gaf Salinas zijn naam
De Laguna de Salinas ligt ongeveer twee kilometer buiten het huidige centrum. Wie bij een lagune aan een permanent meer met veel water denkt, kan bij een bezoek verrast worden. De vlakte staat tegenwoordig meestal droog. Alleen na voldoende regen kan zich tijdelijk weer een dunne laag water over delen van het gebied verspreiden.
Het water van de lagune is zout, omdat het bekken geen natuurlijke afvoer naar zee heeft. Regenwater neemt mineralen en zouten uit de bodem mee en laat die achter wanneer het verdampt. Door dit proces ontstond een bijzonder landschap dat eeuwenlang invloed had op de bewoning, landbouw en economie van Salinas.
De lagune was niet altijd zo droog als tegenwoordig. In het verleden kon langdurige of hevige regen ervoor zorgen dat grote hoeveelheden water werden vastgehouden. De overstroming van 1751 was daarvan het meest ingrijpende voorbeeld. Ook daarna bleven water en vocht voor problemen zorgen en ontstonden plannen om de lagune gedeeltelijk droog te leggen.
In 1904 werd de lagune officieel ongezond verklaard, omdat stilstaand water werd gezien als een mogelijke bron van ziekten. Vanaf de jaren twintig werden kanalen en andere werken aangelegd om het gebied verder te ontwateren. Later werden bovendien putten gebruikt om water en zout uit de bodem te winnen.
De combinatie van kunstmatige ontwatering, grondwaterwinning en geringe neerslag heeft ertoe geleid dat de lagune tegenwoordig grotendeels droogstaat. De gemeente vermeldt dat vooral het gebrek aan regen en de aanwezigheid van waterputten daarbij een rol spelen. Toch blijft het gebied belangrijk voor de identiteit en natuur van Salinas.
De Laguna de Salinas is opgenomen binnen het Europese natuurnetwerk Natura 2000 vanwege haar bijzondere planten- en dierenleven. Wanneer er tijdelijk water aanwezig is, kan het gebied aantrekkelijk zijn voor trekvogels en andere vogelsoorten. Ook de droge, zilte bodem herbergt planten die zich hebben aangepast aan omstandigheden waarin gewone gewassen moeilijk overleven.
Bij de lagune staan nog resten van gebouwen die herinneren aan de vroegere winning van mineralen en zout. De voormalige zoutfabriek begon oorspronkelijk als installatie voor magnesiumwinning en werd later gebruikt voor de verwerking van zout. Volgens de lokale geschiedschrijving werkten er op het hoogtepunt ongeveer honderd mensen, waardoor de onderneming een belangrijke economische rol in het dorp speelde.
Bezoekers moeten de lagune niet beschouwen als een gewoon recreatiemeer. Er zijn kwetsbare natuurzones, delen van de bodem kunnen na regen zacht of modderig zijn en de waterstand kan snel veranderen. Op bestaande wegen en paden blijven is daarom niet alleen veiliger, maar helpt ook om de bijzondere begroeiing en rustgebieden voor vogels te beschermen.
Bergen bepalen landschap en klimaat
De Sierra de Salinas vormt het bekendste berggebied rond de gemeente. De bergketen ligt op de grens van de provincie Alicante en de regio Murcia en bereikt bij de top La Capilla een hoogte van ongeveer 1.238 meter. Vanaf de hogere delen zijn de open vlakte, de lagune en verschillende bergketens van het binnenland te overzien.
De rotsen bestaan voor een groot deel uit kalksteen. Wind, regen en temperatuurverschillen hebben daarin in de loop van duizenden jaren ravijnen, spleten en steile wanden gevormd. De tweede afbeelding laat zo’n ruwe rotswand zien, met verschillende kleuren in het gesteente en slechts beperkte begroeiing op de steilste delen.
Op de lagere hellingen groeien mediterrane struiken en kruiden als rozemarijn, tijm, espartogras en jeneverbes. Op koelere en beschutte plaatsen staan dennen en plaatselijk steeneiken. In het voorjaar kan het landschap verrassend groen en kleurrijk worden, terwijl in de zomer vooral grijze, bruine en goudgele tinten overheersen.
Het gemeentelijke grondgebied vormt een overgang tussen bergnatuur en landbouw. Rond het dorp groeien amandelbomen, olijfbomen en druivenstokken. De amandelbloesem zorgt aan het einde van de winter en het begin van het voorjaar voor witte en zachtroze kleuren in een landschap dat enkele weken later alweer veel droger kan ogen.
De gemeente Salinas vermeldt een gemiddelde jaartemperatuur van ongeveer 14,5 graden en gemiddeld circa 350 millimeter neerslag per jaar. Zulke gemiddelden zeggen vanzelfsprekend niet hoe een afzonderlijk jaar verloopt. Langdurige droogte kan worden afgewisseld door korte perioden met zeer hevige regen, waarbij droge beken en ravijnen plotseling veel water afvoeren.
Die tegenstelling hoort bij het klimaat van het binnenland. In de zomer kan de zon overdag bijzonder krachtig zijn en bieden open routes weinig schaduw. In de winter kunnen wind, lage temperaturen en vorst voor omstandigheden zorgen die bezoekers van de kust niet verwachten. Goede voorbereiding is daarom het hele jaar belangrijk.
Voor wandelaars zijn er verschillende routes in en rond de gemeente. De PR-CV 25 verbindt Salinas met het berggebied richting Elda, terwijl de PR-CV 159 vanuit El Plano naar Peñas del Sol loopt. Deze laatste route bereikt een hoogte van ruim duizend meter en biedt uitzicht over de Sierra de Salinas en de omliggende vlakte.
Ook de Sierra de la Sima, de Sierra de la Umbría en landelijke wegen rond de lagune bieden mogelijkheden om te wandelen of te fietsen. Niet iedere route is eenvoudig. Hoogteverschillen, losse stenen, hitte en gebrekkige schaduw kunnen een tocht zwaarder maken dan de afstand op papier doet vermoeden.
Wie de bergen ingaat, kan het beste voldoende water, stevige schoenen, bescherming tegen de zon en een offline routekaart meenemen. Controleer tijdens droge en warme perioden bovendien het actuele natuurbrandgevaar. Bij extreem risico kunnen wegen, picknickplaatsen of natuurgebieden tijdelijk worden afgesloten.
Inwoners en dagelijks dorpsleven
Salinas heeft de afgelopen decennia een geleidelijke bevolkingsgroei doorgemaakt. In 2021 telde de gemeente volgens het jaarlijkse bevolkingsonderzoek nog 1.643 inwoners. In 2025 waren dat er 1.822. De stijging hangt onder meer samen met betere bereikbaarheid, werkgelegenheid in omliggende industriesteden en de komst van nieuwe bewoners uit binnen- en buitenland.
De meeste dagelijkse activiteit concentreert zich rond de dorpskern. Hier bevinden zich het gemeentehuis, de kerk, de openbare basisschool CEIP Virgen del Rosario, het medische zorgpunt, de apotheek, horeca en verschillende kleine winkels en diensten. Het aanbod is voldoende voor veel alledaagse zaken, maar voor grote boodschappen of gespecialiseerde winkels rijden inwoners meestal naar Sax, Elda, Petrer of Villena.
Het dorp heeft een weekmarkt en verschillende gemeentelijke voorzieningen, sportlocaties en verenigingen. Muziek speelt een opvallende rol in het gemeenschapsleven. De plaatselijke muziekvereniging en muziekschool zijn regelmatig betrokken bij feesten, processies en andere openbare activiteiten.
Wie uit Nederland of België naar Salinas verhuist, komt niet terecht in een internationale kustplaats waar veel zaken in het Nederlands of Engels geregeld kunnen worden. Spaans is de belangrijkste omgangstaal en Valenciaans is eveneens officieel in de regio. In het dagelijkse leven wordt vooral Spaans gehoord, maar gemeentelijke informatie en officiële communicatie kunnen ook Valenciaanse woorden bevatten.
Dat maakt Salinas vooral aantrekkelijk voor mensen die bewust onderdeel willen worden van het Spaanse dorpsleven. De afstand tussen buitenlandse en lokale bewoners wordt kleiner wanneer nieuwkomers de taal leren, vaste lokale zaken bezoeken en deelnemen aan feesten of verenigingen. In een dorp van deze omvang worden gezichten snel herkend, maar echte contacten vragen tijd en belangstelling.
De rust van Salinas betekent overigens niet dat het altijd volledig stil is. Kerkklokken, honden, landbouwmachines, werkzaamheden, brommers en muziek tijdens feesten horen bij het leven in een Spaans dorp. In het buitengebied kunnen ook jagers, tractoren of vroeg kraaiende hanen hoorbaar zijn. Voor de meeste bewoners hoort dat bij het landelijke karakter.
Voor mensen die overwegen te emigreren naar Spanje, is het verschil tussen de dorpskern en het buitengebied belangrijk. In het centrum zijn voorzieningen beter lopend bereikbaar, maar huizen hebben vaak minder grond en de straten kunnen smal zijn. Buiten het dorp vind je meer privacy en ruimte, maar worden een auto, betrouwbare internetverbinding en goed beheer van het perceel noodzakelijker.
De omgeving kan interessant zijn voor thuiswerkers en zelfstandigen die rust zoeken, maar controle van de internetverbinding op het exacte adres blijft essentieel. In de dorpskern en verschillende woonzones is snel internet beschikbaar, terwijl bij afgelegen woningen mobiele of satellietverbindingen soms de enige praktische oplossing zijn.
Bekend om natuur en tradities
Salinas staat vooral bekend om drie elementen die het dorp van andere plaatsen onderscheiden: de Sierra de Salinas, de voormalige zoutlagune en de sterke lokale feestcultuur. Samen vertellen ze het verhaal van een gemeenschap die altijd afhankelijk is geweest van haar landschap, maar daar ook haar identiteit aan heeft ontleend.
De belangrijkste feesten zijn de Moros y Cristianos, in het Nederlands de Moren en Christenen. Zij worden in mei gehouden, meestal rond het laatste weekeinde van de maand, en zijn opgedragen aan de Virgen del Rosario. Tijdens deze dagen vullen muziek, optochten, historische kleding, buskruit en gezamenlijke maaltijden de straten.
Salinas heeft drie feestgroepen, die in Spanje comparsas worden genoemd: Contrabandistas, Piratas en Moros Laguneros. Iedere groep heeft een eigen kledingstijl, muziek en plaats binnen de optochten. De feesten zijn kleiner dan die van Alcoy of Villena, maar juist de betrokkenheid van een groot deel van het dorp geeft ze een persoonlijk karakter.
Ook het feest van San Antonio Abad in januari is diep in de plaatselijke traditie verankerd. Daarbij horen de zegening van dieren, de traditionele vreugdevuren en het uitdelen van broodjes. Zulke feesten laten zien dat Salinas niet uitsluitend uit stilte en natuur bestaat. Op belangrijke dagen verandert het rustige centrum in een levendige ontmoetingsplaats.
Voor bezoekers zijn daarnaast Lugar Viejo, de kerk, de Plaza de España, de voormalige zoutfabriek en de landelijke omgeving interessant. Geen van deze plekken is een massale toeristische attractie. De waarde zit vooral in het verhaal en in de samenhang tussen dorp, lagune en bergen.
Salinas leent zich daardoor beter voor een rustig bezoek dan voor een gehaast programma. Een wandeling door het centrum, een rit langs de lagune en een kortere route door de bergen geven samen al een goed beeld. Wie meer wil wandelen of de geschiedenis uitgebreid wil ontdekken, kan beter een volledige dag of een overnachting in de streek plannen.
Salinas laat zich langzaam ontdekken
Salinas is geen dorp dat onmiddellijk indruk probeert te maken. De straten zijn bescheiden, de lagune staat een groot deel van het jaar droog en de bergen tonen hun schoonheid vooral aan mensen die de tijd nemen om te wandelen en om zich heen te kijken. Juist daarin ligt de kracht van de plaats.
Wie alleen door Salinas rijdt, ziet misschien niet meer dan een kleine dorpskern tussen akkers en bergen. Wie langer blijft, ontdekt hoe de kerk, de achttiende-eeuwse herbouw, de oude lagune, de zoutwinning en het omringende landschap met elkaar verbonden zijn. De rust is hier geen leegte, maar het resultaat van ruimte, afstand en een manier van leven die minder door toerisme wordt bepaald.
Voor Nederlanders en Belgen die nadenken over wonen in Alicante of verhuizen naar Spanje, laat Salinas zien dat de provincie veel meer biedt dan alleen de kust. Wonen in dit deel van Alt Vinalopó betekent leven met warmere zomerdagen, koudere winternachten, grotere afstanden en een auto die bijna onmisbaar is. Daar staan ruimte, bergen, lagere woningprijzen dan aan de kust en een duidelijk Spaans dorpsleven tegenover.
Salinas past vooral bij mensen die natuur en eenvoud belangrijker vinden dan een groot voorzieningenaanbod op loopafstand. Wie graag iedere dag naar het strand gaat, veel internationale horeca zoekt of volledig afhankelijk is van openbaar vervoer, zal elders waarschijnlijk gemakkelijker wonen. Wie juist rust, landschap en lokale verbondenheid zoekt, kan zich hier opvallend snel thuis voelen.
Wie meer over deze plaats wil lezen, kan op MijnAlicante.nl verder kijken bij wonen in Salinas, de geschiedenis van Salinas en natuur rond Salinas.
Dit artikel is voor het laatst bijgewerkt op 25 juli 2026.